संगणक म्हणजे काय? प्रकार, भाग व उपयोग - सोप्या भाषेत संपूर्ण माहिती

आज सकाळी तुम्ही ATM मधून पैसे काढले असतील, WhatsApp वर निरोप पाठवला असेल किंवा YouTube वर एखादा व्हिडीओ पाहिला असेल. या प्रत्येक गोष्टीमागे एकच यंत्र काम करत असते, ते म्हणजे संगणक. संगणक म्हणजे काय हे एकट्या विद्यार्थ्यांनाच नाही, तर नोकरी शोधणाऱ्या तरुणांना, व्यवसाय करणाऱ्यांना आणि घरी बसलेल्या गृहिणींनाही समजून घेणे आज अत्यंत आवश्यक आहे. Computer information in Marathi या विषयावर इंटरनेटवर बरीच माहिती आहे, पण ती बहुतेक वेळा अपूर्ण किंवा अति क्लिष्ट असते, त्यामुळे सामान्य वाचकाला ती नीट समजत नाही.

या लेखात आपण संगणकाची सोपी व्याख्या, त्याचा इतिहास, मुख्य भाग, प्रकार, कार्यपद्धती, दैनंदिन उपयोग, फायदे-तोटे आणि संगणक शिकल्यावर मिळणाऱ्या करिअर संधी याबद्दल सविस्तर जाणून घेणार आहोत. हे सर्व आपण सोप्या मराठीत, उदाहरणांसह समजून घेणार आहोत जेणेकरून एकदा वाचल्यावर संगणकाबद्दल कोणताही प्रश्न मनात शिल्लक राहणार नाही. तुम्ही जर परीक्षेच्या तयारीसाठी, नोकरीसाठी किंवा नुसत्या कुतूहलापोटी हे वाचत असाल, तर हा लेख तुमच्यासाठीच लिहिलेला आहे.

Table of Contents

संगणक म्हणजे काय? (What is Computer in Marathi)

संगणक हे एक इलेक्ट्रॉनिक यंत्र आहे जे वापरकर्त्याने दिलेल्या सूचनांनुसार माहिती स्वीकारते, त्यावर प्रक्रिया करते आणि अचूक निकाल देते. “Computer” हा शब्द लॅटिन भाषेतील “computare” या शब्दापासून तयार झाला आहे, ज्याचा अर्थ “गणना करणे” असा होतो. सुरुवातीला संगणकाचा वापर फक्त आकडेमोड करण्यासाठी होत असे, पण आज तो छायाचित्रे काढण्यापासून ते अंतराळ संशोधनापर्यंत प्रत्येक क्षेत्रात वापरला जातो.

संगणकाचा पूर्ण प्रकार (Computer Full Form) म्हणजे “Commonly Operated Machine Particularly Used for Teaching, Education and Research” असा मानला जातो. समजा एखाद्या विद्यार्थ्याला परीक्षेचा अभ्यास करायचा आहे, तर तो संगणकावर नोट्स टाइप करू शकतो, व्हिडीओ पाहू शकतो आणि ऑनलाइन प्रश्नपत्रिका सोडवू शकतो. या तिन्ही गोष्टी एकाच यंत्रावर होतात, हेच संगणकाचे वैशिष्ट्य आहे. थोडक्यात सांगायचे तर, संगणक हा एक बुद्धिमान विद्युत सहाय्यक आहे जो आपल्या प्रत्येक डिजिटल गरजेसाठी उपलब्ध असतो.

संगणकाची चार मूलभूत वैशिष्ट्ये आहेत जी त्याला इतर यंत्रांपेक्षा वेगळे करतात. पहिले म्हणजे वेग, संगणक एका सेकंदात कोट्यवधी गणना करू शकतो. दुसरे म्हणजे अचूकता, जर योग्य माहिती दिली तर संगणक कधीही चुकत नाही. तिसरे म्हणजे स्मृती, संगणक प्रचंड माहिती वर्षानुवर्षे साठवून ठेवू शकतो. चौथे आणि महत्त्वाचे म्हणजे बहुउद्देशीयता, एकच संगणक लेखापासून संगीतापर्यंत, शिक्षणापासून व्यापारापर्यंत सर्व कामे करू शकतो.

संगणकाचा इतिहास: जन्म ते आजचा स्मार्टफोन

संगणकाचा शोध एका रात्रीत लागला नाही. शेकडो वर्षांच्या संशोधनाचे हे फळ आहे. चार्ल्स बॅबेज (Charles Babbage) यांनी 1822 मध्ये “Difference Engine” तयार केले, म्हणूनच त्यांना “संगणकाचे जनक” म्हटले जाते. त्यानंतर Ada Lovelace यांनी पहिला Computer Program लिहिला, म्हणून त्यांना पहिल्या Programmer म्हणून ओळखले जाते. 1940 च्या दशकात पहिला इलेक्ट्रॉनिक संगणक ENIAC तयार झाला जो एका खोलीएवढा मोठा होता आणि त्याचे वजन 30 टन होते.

हे समजून घेतल्यानंतर आपल्या लक्षात येते की संगणकाचा विकास किती वेगाने झाला आहे. एका खोलीएवढ्या यंत्रापासून ते आपल्या हातातील स्मार्टफोनपर्यंतचा हा प्रवास केवळ 80 वर्षांचा आहे.

पिढी	काळ	तंत्रज्ञान	वैशिष्ट्य
पहिली (1st Gen)	1940-1956	Vacuum Tubes	खोलीएवढा आकार, खूप उष्णता
दुसरी (2nd Gen)	1956-1963	Transistors	आकार कमी, जास्त वेगवान
तिसरी (3rd Gen)	1964-1971	Integrated Circuits	Keyboard व Monitor आले
चौथी (4th Gen)	1971-आजपर्यंत	Microprocessors	Desktop, Laptop, Smartphone
पाचवी (5th Gen)	सध्या विकसित	AI, Quantum Computing	स्वतः शिकणारे संगणक

आज आपण चौथ्या आणि पाचव्या पिढीच्या संधिकालात आहोत. AI (Artificial Intelligence) आणि Machine Learning मुळे संगणक आता माणसाप्रमाणे शिकण्यास, बोलण्यास आणि निर्णय घेण्यास सक्षम होत आहे. AI म्हणजे नक्की काय याबद्दल अधिक जाणून घ्यायचे असल्यास AI म्हणजे काय: कृत्रिम बुद्धिमत्तेची संपूर्ण माहिती हा लेख नक्की वाचा.

संगणकाचा इतिहास मराठी - पिढ्यानुसार विकास

संगणक कसे काम करते? — IPO Cycle सविस्तर

संगणक काम करण्याची पद्धत समजून घेण्यासाठी IPO Cycle ही संकल्पना खूप उपयुक्त आहे. IPO म्हणजे Input, Process आणि Output. याशिवाय Storage हा चौथा महत्त्वाचा टप्पाही आहे. हे चार टप्पे संगणकाच्या प्रत्येक कामात आढळतात, मग ते एखादा Word Document टाइप करणे असो किंवा एखादा चित्रपट रेंडर करणे असो.

जसे आपण एखाद्या पदार्थाची कृती स्वयंपाक्याला सांगतो, तो त्यानुसार साहित्य एकत्र करतो, शिजवतो आणि ताटात वाढतो, अगदी त्याच प्रकारे संगणक Input घेतो, CPU मध्ये Process करतो आणि Monitor वर Output दाखवतो. CPU (Central Processing Unit) हा संगणकाचा मेंदू असतो जो या सर्व प्रक्रियेचे नियंत्रण करतो.

टप्पा	कार्य	उदाहरण
Input	माहिती देणे	Keyboard वर टाइप करणे, Mouse क्लिक, Camera
Process	CPU कडून माहितीवर काम	बेरीज करणे, फाइल उघडणे, प्रोग्राम चालवणे
Output	निकाल दाखवणे	Monitor वर उत्तर, Printer वर प्रिंट
Storage	माहिती जतन करणे	Hard Disk, SSD, Pen Drive, Cloud

RAM (Random Access Memory) हा एक विशेष भाग असतो जो Processing च्या वेळी तात्पुरती माहिती साठवतो. RAM जितकी जास्त, संगणक तितका वेगाने काम करतो. म्हणूनच नवीन संगणक खरेदी करताना RAM किती आहे हे तपासणे महत्त्वाचे असते. 8GB RAM आजच्या सामान्य वापरासाठी पुरेसे मानले जाते, तर Gaming किंवा Video Editing साठी 16GB किंवा त्यापेक्षा जास्त RAM आवश्यक असते.

संगणकाचे मुख्य भाग (Hardware आणि Software)

संगणकाचे दोन प्रमुख घटक असतात, ते म्हणजे Hardware आणि Software. Hardware म्हणजे संगणकाचे ते भाग जे आपण डोळ्यांनी पाहू शकतो आणि हातांनी स्पर्श करू शकतो. Software म्हणजे संगणकातील सूचनांचा संच जो आपण पाहू किंवा स्पर्श करू शकत नाही, पण ज्याच्यामुळे Hardware कार्य करते. Software शिवाय Hardware काम करू शकत नाही आणि Hardware शिवाय Software चालू शकत नाही, या दोन्हींचे मिळून एक पूर्ण संगणक बनतो.

Hardware चे दोन उपप्रकार असतात. पहिला Input Hardware, म्हणजे ज्याद्वारे आपण संगणकाला माहिती देतो, उदाहरणार्थ Keyboard, Mouse, Scanner, Microphone. दुसरा Output Hardware, म्हणजे ज्याद्वारे संगणक आपल्याला निकाल देतो, उदाहरणार्थ Monitor, Printer, Speaker. याशिवाय CPU आणि Motherboard हे Processing Hardware आहेत, तर Hard Disk आणि SSD हे Storage Hardware आहेत.

घटक	प्रकार	उदाहरण	कार्य
Monitor	Output Hardware	LCD, LED Screen	निकाल दाखवणे
Keyboard	Input Hardware	Wired, Wireless	टाइपिंगसाठी
Mouse	Input Hardware	Optical, Wireless	Click करण्यासाठी
CPU / Processor	Processing	Intel, AMD	मेंदूसारखे काम
RAM	Memory	8GB, 16GB	तात्पुरती साठवण
Hard Disk / SSD	Storage	500GB, 1TB	कायमची साठवण
Motherboard	Main Circuit	ASUS, Gigabyte	सर्व भाग जोडणे
Operating System	System Software	Windows, macOS, Linux	Hardware नियंत्रण
Application	App Software	MS Word, Chrome	विशिष्ट काम करणे

Software चेही दोन प्रकार असतात. System Software म्हणजे Windows, Linux किंवा macOS, जे संगणकाच्या मूलभूत कार्याचे नियंत्रण करतात. Application Software म्हणजे MS Office, Tally, Photoshop यांसारखे प्रोग्राम, जे एखाद्या विशिष्ट कामासाठी वापरले जातात. संगणकाच्या Software बद्दल अधिक सखोल माहितीसाठी संगणक सॉफ्टवेअर म्हणजे काय आणि त्याचे प्रकार हा लेख नक्की वाचा.

संगणकाचे भाग मराठी - Hardware आणि Software माहिती

संगणकाचे प्रकार (Types of Computer in Marathi)

संगणक आकार, क्षमता आणि उपयोगानुसार वेगवेगळ्या प्रकारचे असतात. महाराष्ट्रातील बहुतेक विद्यार्थी Desktop आणि Laptop या दोन प्रकारांशी परिचित असतात, पण त्यापलीकडेही संगणकाचे जग खूप मोठे आहे. आपण घरी किंवा ऑफिसमध्ये जो संगणक वापरतो तो Personal Computer असतो, पण याशिवाय जगात अनेक प्रकारचे संगणक कार्यरत आहेत जे आपल्या दैनंदिन जीवनावर प्रत्यक्ष किंवा अप्रत्यक्षरीत्या परिणाम करतात.

प्रकार	वापर	उदाहरण	किंमत अंदाज
Desktop Computer	घर, ऑफिस, शाळा	सामान्य PC	25,000 ते 80,000 रु
Laptop	प्रवास, कॉलेज	MacBook, Dell, HP	30,000 ते 2,00,000 रु
Tablet	मनोरंजन, शिक्षण	iPad, Samsung Tab	15,000 ते 1,00,000 रु
Smartphone	दैनंदिन वापर	Android, iPhone	8,000 ते 1,50,000 रु
Server	डेटा साठवण, वेबसाइट	Google, Amazon Servers	लाखो ते कोट्यवधी
Supercomputer	संशोधन, हवामान	PARAM Siddhi (भारत)	शेकडो कोटी

भारताचा स्वदेशी Supercomputer “PARAM Siddhi” हा जगातील Top 100 Supercomputers मध्ये स्थान मिळवलेला आहे, ही आपल्या सर्वांसाठी अभिमानाची गोष्ट आहे. C-DAC India ने विकसित केलेला हा Supercomputer हवामान अंदाज, औषध संशोधन आणि अंतराळ मोहिमांसाठी वापरला जातो. आजच्या स्मार्टफोनमध्येही संगणकाचे सर्व मूलभूत घटक असतात, म्हणूनच स्मार्टफोनलाही एक प्रकारचा Micro Computer मानले जाते.

दैनंदिन जीवनात संगणकाचे उपयोग

संगणकाचा वापर आता केवळ IT कंपन्यांपुरता मर्यादित राहिलेला नाही. महाराष्ट्रातील शेतकरी हवामानाचा अंदाज घेण्यासाठी आणि eNAM पोर्टलवर बाजारभाव तपासण्यासाठी संगणक वापरतो. व्यापारी GST भरण्यासाठी, डॉक्टर रुग्णांचे डिजिटल रेकॉर्ड ठेवण्यासाठी आणि विद्यार्थी ऑनलाइन शिक्षणासाठी संगणकाचा वापर करतात. थोडक्यात, जीवनाच्या प्रत्येक क्षेत्रात संगणकाने आपले अपरिहार्य स्थान निर्माण केले आहे.

क्षेत्र	संगणकाचा उपयोग
शिक्षण	ऑनलाइन क्लासेस, YouTube, e-books, परीक्षा अर्ज
आरोग्य	डिजिटल रेकॉर्ड, X-ray विश्लेषण, Telemedicine
बँकिंग	ऑनलाइन व्यवहार, ATM, UPI, Net Banking
शेती	हवामान अंदाज, eNAM, PM Kisan पोर्टल
मनोरंजन	OTT (Netflix, Hotstar), Gaming, Social Media
सरकारी कामे	DigiLocker, eShram, Aadhaar, Passport सेवा
व्यवसाय	Tally, GST Filing, Digital Marketing, E-commerce

विशेष म्हणजे, संगणकाचा ऑनलाइन वापर करताना सुरक्षितता ठेवणे तितकेच महत्त्वाचे आहे. Cyber Security म्हणजे काय आणि ऑनलाइन फसवणुकीपासून स्वतःला कसे वाचवावे याची माहिती सायबर सुरक्षा म्हणजे काय आणि त्यापासून स्वतःला कसे वाचवावे या लेखात सविस्तर दिली आहे.

दैनंदिन जीवनात संगणकाचा उपयोग मराठी माहिती

संगणकाचे फायदे आणि तोटे

प्रत्येक तंत्रज्ञानाप्रमाणेच संगणकाचेही फायदे आणि तोटे दोन्ही आहेत. वेग, अचूकता आणि बहुउद्देशीय उपयोग हे संगणकाचे सर्वात मोठे फायदे आहेत. एखादी गोष्ट हाताने करायला दिवस लागला असता, ती संगणक काही सेकंदात करतो. इस्पितळांमध्ये संगणकाच्या वापरामुळे रुग्णांचे निदान जलद आणि अचूक होते, आणि बँकांमध्ये लाखो व्यवहार रोज विनाचूक पूर्ण होतात.

मात्र जास्त वेळ Screen समोर बसल्याने डोळ्यांवर ताण येणे, मान दुखणे आणि झोपेच्या समस्या निर्माण होऊ शकतात. तरुणांमध्ये Social Media व्यसन आणि Online Gaming Addiction ही समस्याही वाढत आहे. त्यामुळे संगणक वापरताना नियमित ब्रेक घेणे, स्क्रीनपासून योग्य अंतर राखणे आणि रात्री उशिरापर्यंत वापर टाळणे या सवयी अंगीकारणे आवश्यक आहे.

फायदे	तोटे
वेगाने काम होते	जास्त वापराने आरोग्यावर परिणाम होतो
कामात अचूकता असते	Cybercrime आणि Online Fraud चा धोका
प्रचंड माहिती साठवता येते	वीज नसल्यास काम ठप्प होते
जगाशी जोडलेले राहता येते	Addiction आणि वेळ वाया जाणे
शिक्षण सहज उपलब्ध होते	Hardware खराब झाल्यास खर्च येतो
घरून काम (WFH) शक्य होते	Data चोरीचा धोका असतो

Internet Safe कसे वापरावे या विषयावरही नेटनाद वर सविस्तर माहिती आहे, जी संगणक व इंटरनेट वापरणाऱ्या प्रत्येकाने एकदा वाचायला हवी.

संगणक शिकल्यावर कोणत्या करिअर संधी मिळतात?

हा प्रश्न अनेक तरुणांच्या मनात येतो, पण बहुतेक Marathi ब्लॉगवर याची माहिती जवळजवळ मिळत नाही. संगणक शिकणे म्हणजे केवळ Typing किंवा MS Word शिकणे नाही. आज IT क्षेत्रात Software Developer पासून ते Data Analyst, Graphic Designer, Digital Marketer आणि Cybersecurity Expert अशा डझनावरी करिअर संधी उपलब्ध आहेत. NASSCOM च्या अहवालानुसार भारतातील IT sector मध्ये 2026 मध्ये 55 लाखांहून अधिक लोक काम करतात आणि दरवर्षी नवीन रोजगार निर्माण होत आहेत.

महाराष्ट्रातील पुणे, नागपूर, संभाजीनगर आणि नाशिकसारख्या शहरांमध्ये IT कंपन्यांची संख्या वेगाने वाढत आहे. Basic Computer Course, Tally, DTP किंवा Web Design शिकलेल्या तरुणांनाही स्थानिक पातळीवर चांगल्या नोकऱ्या मिळत आहेत. विशेष म्हणजे, Freelancing च्या माध्यमातून घरबसल्या परदेशी कंपन्यांसाठी काम करणेही शक्य झाले आहे. तुम्ही IT field मध्ये करिअर कसे सुरू करावे याची सविस्तर माहिती IT मध्ये करिअर कसे सुरू करावे मराठीत या लेखात दिली आहे.

करिअर क्षेत्र	मूलभूत कोर्स	अंदाजे पगार (Entry Level)
Data Entry / Typing	Basic Computer Course	12,000 ते 20,000 रु/महिना
Accounting	Tally, MS Excel	15,000 ते 30,000 रु/महिना
Graphic Design	Photoshop, CorelDraw	20,000 ते 50,000 रु/महिना
Web Development	HTML, CSS, JavaScript	25,000 ते 70,000 रु/महिना
Digital Marketing	SEO, Social Media	20,000 ते 60,000 रु/महिना
Software Developer	Python, Java	40,000 ते 1,50,000 रु/महिना

NIELIT (National Institute of Electronics and Information Technology) कडून सरकारमान्य Basic व Advanced संगणक कोर्सेस महाराष्ट्रात उपलब्ध आहेत, ज्याची फी अत्यंत माफक असते. CCC (Course on Computer Concepts) हा 3 महिन्यांचा कोर्स सरकारी नोकरीसाठी अनेक ठिकाणी अनिवार्य असतो आणि तो NIELIT च्या अधिकृत संकेतस्थळावरून अर्ज करता येतो.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)

संगणक म्हणजे नक्की काय?

संगणक हे एक इलेक्ट्रॉनिक यंत्र आहे जे Input घेते, त्यावर Processing करते आणि Output देते. ते वापरकर्त्याच्या सूचनांनुसार गणित, लेखन, डिझाइन, इंटरनेट ब्राउझिंग यांसारखी असंख्य कामे करते. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, संगणक हा एक बुद्धिमान विद्युत सहाय्यक आहे जो कधीही थकत नाही आणि आपल्या सर्व डिजिटल गरजा पूर्ण करतो.

Computer चा Full Form मराठीत काय आहे?

Computer चा Full Form आहे “Commonly Operated Machine Particularly Used for Teaching, Education and Research.” हा एक widely accepted full form आहे जरी तो officially standardized नाही. मराठीत याचा अर्थ असा होतो की हे यंत्र विशेषतः शिक्षण, शिकवणे आणि संशोधनासाठी वापरले जाते.

संगणकाचे किती प्रकार आहेत?

वापरानुसार संगणकाचे प्रामुख्याने सहा प्रकार आहेत: Desktop, Laptop, Tablet, Smartphone, Server आणि Supercomputer. आकारानुसार Micro, Mini, Mainframe आणि Super असे चार प्रकारही मानले जातात. रोजच्या वापरासाठी Desktop आणि Laptop सर्वात उपयुक्त असतात, तर Smartphone हा सर्वात सहज उपलब्ध प्रकार आहे.

RAM आणि ROM मध्ये काय फरक आहे?

RAM (Random Access Memory) ही तात्पुरती मेमरी आहे जी संगणक चालू असताना माहिती साठवते. संगणक बंद केल्यावर RAM मधील माहिती नष्ट होते. ROM (Read Only Memory) ही कायमची मेमरी आहे जी संगणक सुरू होण्याच्या सूचना साठवते आणि कधीही बदलत नाही. थोडक्यात, RAM म्हणजे तुमचे काम करण्याचे टेबल आणि ROM म्हणजे छापलेले नियम पुस्तक.

संगणकाचे सर्वात महत्त्वाचे भाग कोणते?

CPU (प्रोसेसर), RAM, Hard Disk आणि Motherboard हे Hardware चे मुख्य भाग आहेत. CPU हा मेंदूसारखे काम करतो, RAM तात्पुरती माहिती साठवतो, Hard Disk कायमची माहिती ठेवतो आणि Motherboard या सर्वांना जोडतो. याशिवाय Operating System हे सर्वात महत्त्वाचे Software आहे जे Hardware आणि User मधील दुवा म्हणून काम करते.

Is computer science a good career option in Maharashtra?

Absolutely yes. Maharashtra is home to Pune’s IT hub and Mumbai’s fintech sector, offering thousands of jobs every year. Even basic computer skills like data entry or Tally can get you a stable job. Advanced skills in coding, design or digital marketing can lead to high-paying roles or freelancing opportunities. Starting with a free or low-cost course on platforms like NPTEL or NIELIT is the best first step.

संगणक शिकण्यासाठी किती वेळ लागतो?

Basic Computer Skills जसे की MS Office, Internet आणि Email शिकण्यासाठी 1 ते 3 महिने पुरेसे आहेत. Web Development, Programming किंवा Data Analysis साठी 6 महिने ते 1 वर्षापर्यंत वेळ लागू शकतो. NIELIT कडून सरकारमान्य CCC (Course on Computer Concepts) हा 3 महिन्यांचा कोर्स सर्वात लोकप्रिय असून तो सरकारी नोकऱ्यांसाठीही ग्राह्य धरला जातो.

संगणकाचे तोटे कोणते?

जास्त वेळ Screen समोर बसल्याने डोळ्यांवर ताण, मान आणि पाठदुखी होऊ शकते. Cybercrime, Online Fraud आणि Data चोरीचे धोके आहेत. वीजेशिवाय संगणक चालत नाही आणि Hardware खराब झाल्यावर दुरुस्तीचा खर्च येऊ शकतो. मुलांना Social Media किंवा Gaming चे व्यसन लागण्याचाही धोका असतो, त्यामुळे योग्य वापराच्या सवयी अंगीकारणे आवश्यक आहे.

संगणक म्हणजे केवळ एक यंत्र नाही, तर आजच्या डिजिटल युगात तो आपला विश्वासू साथीदार आहे. शाळेतील विद्यार्थ्यापासून ते उद्योगपतीपर्यंत, शेतकऱ्यापासून ते डॉक्टरांपर्यंत प्रत्येकाच्या जीवनात संगणकाने आपले स्थान पक्के केले आहे. संगणकाचे प्रकार, भाग, कार्यपद्धती आणि उपयोग समजून घेतल्यानंतर आता संगणक वापरणे अधिक सोपे आणि आत्मविश्वासपूर्ण होईल.

तुम्ही जर संगणक शिकण्याचा विचार करत असाल, तर आजपासूनच सुरुवात करा आणि त्यासाठी NIELIT च्या अधिकृत संकेतस्थळावर महाराष्ट्रातील कोर्स सेंटर्सची माहिती मिळेल. डिजिटल वर्ल्डमधील अधिक माहितीसाठी नेटनाद वर नियमित भेट द्या आणि हा लेख तुमच्या मित्र-मैत्रिणींसोबत शेअर करायला विसरू नका.

संगणक म्हणजे काय? प्रकार, भाग व उपयोग – सोप्या भाषेत संपूर्ण माहिती